Spanje haalt vlaggenschip Avril treinen van lijn Madrid-Barcelona, Puente wendt zich tot Siemens voor vervanging

Renfe zal haar Talgo Avril treinen terugtrekken van de corridor Madrid-Barcelona na herhaalde technische problemen en ze vanaf 8 september vervangen door AVE diensten. Door de terugtrekking wordt het vlaggenschip van de Spaanse hogesnelheidsvloot van zijn drukste route gehaald. Minister van Transport Óscar Puente zag zich genoodzaakt om noodvervanging te zoeken bij Siemens in Duitsland.

De veel geplaagde Talgo Avril hogesnelheidstreinen van Renfe hebben nog een klap gekregen. Nadat het Spaanse staatsbedrijf maandenlang had volgehouden dat de nieuwe S106-vloot veilig was, ondanks scheuren en herhaalde defecten, heeft het nu bevestigd dat de vijf Avrils van het merk Avlo die op de corridor Madrid-Barcelona rijden, uit dienst worden genomen. Vanaf 8 september zal de drukste hogesnelheidsroute van het land uitsluitend worden bediend met AVE-treinen, terwijl transportminister Óscar Puente voorbereidingen treft om naar Siemens in Duitsland te reizen om voor vervanging te zorgen.

Spanje’s paradepaardje, de trein van de volgende generatie, is van de ene tegenslag in de andere beland. Toen er tijdens een routine-inspectie in juli scheuren werden ontdekt in het frame van een draaistel, benadrukte Renfe dat er “noodzakelijke maatregelen” waren genomen, dat er vervangingen waren uitgevoerd en dat de rest van de S106-vloot er geen last van had. De kaartverkoop ging door en het bedrijf beweerde dat de Avlo-diensten normaal zouden rijden.

Maar in augustus was de stemming veranderd: alle vijf Avrils met vaste spoorbreedte die aan de lijn waren toegewezen, werden permanent uit de vaart genomen, passagiers die na 7 september geboekt hadden, werden overgeplaatst naar AVE-treinen en Renfe rechtvaardigt de overstap door te zeggen dat de oudere AVE’s “beter geschikt zijn voor de kenmerken van de route en de behoeften van het profiel van zakelijke reizigers”. En nu Puente onder grote druk staat, zegt hij dat hij naar Siemens zal gaan “om zo snel mogelijk spoorwegmaterieel te verkrijgen”.

Technische storingen stapelen zich op

De terugtrekking volgt op een reeks technische storingen die de Avrils hebben geteisterd sinds hun commerciële debuut in mei 2024. Onlangs meldden machinisten ongewone trillingen, schommelingen en lawaai bij hoge snelheid op het traject Madrid-Barcelona, waarbij de onregelmatigheden zich concentreerden in de eerste 190 kilometer vanuit Madrid.

Om de problemen aan te pakken, stelden Renfe en Talgo dynamische tests voor waarbij de rollende onderdelen van de treinen werden aangepast. Maar deze werden nooit goedgekeurd door infrastructuurbeheerder Adif, die toestemming had moeten geven voor proefritten met 300 km/u op de drukste hogesnelheidslijn van het land. Als instantie die verantwoordelijk is voor de veiligheid en aansprakelijkheid van het spoor, was Adif blijkbaar niet bereid om experimentele activiteiten toe te staan terwijl scheuren en abnormale trillingen al werden onderzocht.

Die weigering leidde tot een impasse: de reparaties konden niet worden gevalideerd in echte bedrijfsomstandigheden, de afwijkingen bleven bestaan en Renfe bleef zitten met treinen die niet betrouwbaar op volle snelheid konden worden ingezet. Dit maakte uiteindelijk de weg vrij voor de terugtrekking uit de corridor Madrid-Barcelona van de Avlo’s, de enige nieuwe langeafstandstreinen die Renfe sinds 2008 heeft toegevoegd. In plaats van de capaciteit op de drukste corridor van Spanje te vernieuwen, hebben de Avrils deze juist aanzienlijk verminderd, waardoor de nationale operator en het Spaanse ministerie van transport onder enorme druk zijn komen te staan.

Puente wendt zich tot Siemens

Het zal niemand verbazen dat de Spaanse oppositie de terugtrekking heeft aangegrepen en het ministerie van Puente beschuldigt van wanbeheer en “chaos” in de Spaanse spoorweginfrastructuur. In reactie hierop probeert Puente het verhaal terug te draaien naar de PP door het parlement eraan te herinneren dat de Avrils – een zeldzame injectie van rollend materieel voor de lange afstand – zijn aangeschaft onder de vorige regering en “niet de best mogelijke resultaten hebben opgeleverd”.

Tegelijkertijd probeert de transportminister wat initiatief te tonen van zijn regering, die op dit moment enorm onder vuur ligt door een slepend corruptieschandaal, door aan te kondigen dat hij volgende week naar Duitsland gaat, waar hij de belangrijkste treinfabriek van Siemens zal bezoeken. De missie wordt gepresenteerd als een dringende maatregel om “zo snel mogelijk spoorwegmaterieel te verkrijgen” om de activiteiten op de Madrid-Barcelona corridor te stabiliseren.

In werkelijkheid zou het jaren duren voordat gloednieuwe Siemens treinen arriveren, dus de reis gaat misschien minder over onmiddellijke aanschaf en meer over optiek. Toch toont het een zekere mate van politieke vastberadenheid en de bereidheid van de regering om verder te diversifiëren dan het in Spanje gevestigde Talgo. En het bezoek kan leiden tot echte discussies over leaseopties, versnelde productieslots of technische samenwerking.

Ondertussen zegt Renfe dat de frequenties en dienstregelingen op de route Madrid-Barcelona intact zullen blijven, met AVE-diensten die alle Avlo-slots overnemen en “concurrerende prijzen” beloofd ten opzichte van rivalen Ouigo en Iryo. Toch is het verdwijnen van het goedkope merk Avlo van de drukste corridor van Spanje, waar Avlo een marktaandeel van 12% had, een belangrijke tegenslag voor de budgetstrategie van Renfe en representatief voor de bredere hoofdpijn rond de Avrils.

Gevolgen Avril voor Talgo en Renfe

Afgezien van de scheur in de draaistellen in juli, is betrouwbaarheid een hardnekkig probleem. Op nieuwjaarsdag 2025 kwam de hele Avril vloot tot stilstand na een communicatiefout tussen het besturingssysteem en de acculaders aan boord, waardoor reizen voor meer dan 14.000 passagiers werden verstoord. Alleen al in de eerste tien weken registreerde Renfe 479 incidenten – een gemiddelde van bijna zes per dag. In het oog springende defecten, waarvan er één honderden passagiers in een tunnel buiten Madrid vastzat tijdens de zomerpiek, hebben ervoor gezorgd dat de problemen in de ogen van het publiek veel meer zijn dan een paar kinderziektes voor een nieuwe vloot.

Terwijl de laatste terugtrekking beperkt blijft tot de vijf Avlo-toestellen, wordt de bredere Avril-serie steeds kritischer bekeken. Ze werden bijna twee jaar te laat geleverd, waardoor Renfe een claim van 166 miljoen euro indiende tegen Talgo wegens vertragingen. Het project, waarvoor oorspronkelijk in 2016 een contract werd gesloten en waarvan de bestelling werd uitgebreid tot 38 treinen, was ongeveer 1,5 miljard euro waard en werd gezien als het antwoord van Spanje op de internationale concurrentie. Maar het zal niemand verbazen dat de buurlanden niet staan te trappelen om de problematische treinen op hun spoor toe te laten.

Renfe had de treinen willen gebruiken om zijn eerste grote concurrerende hogesnelheidsdiensten in Frankrijk en daarbuiten te lanceren. In plaats daarvan hebben toezichthouders aan de andere kant van de grens zich terughoudend opgesteld, waarbij de SNCF weinig enthousiasme toonde om de geplaagde vloot toe te laten op haar netwerk. Hoewel er misschien een zeker element van protectionisme meespeelt in de vertraagde goedkeuring in Frankrijk, zal de terugtrekking op eigen bodem de positie van Renfe in het buitenland niet versterken. Hoe dan ook, de uitbreiding van Renfe naar het oosten – met name in de regio Parijs – zal een tijdje op een laag pitje staan.

Voor Talgo is de optiek al even schadelijk. De fabrikant lag al onder vuur vanwege de vertragingen bij de levering en hoopte waarschijnlijk dat de S106-serie het bedrijf zou positioneren als een waardige technologische rivaal voor de andere fabrikanten van hogesnelheidstreinen in Europa. In plaats daarvan zal de definitieve, spraakmakende terugtrekking van de lijn Madrid-Barcelona de bezorgdheid over de betrouwbaarheid van het model en van Talgo alleen maar versterken. Puente noemde de terugtrekking een “noodzakelijke maatregel”, maar de gevolgen zijn ernstig voor de Spaanse regering, de nationale operator, de belangrijkste treinfabrikant en waarschijnlijk ook voor de passagiers.